Schalen - Bewerkingsoverzicht

Fred: links toeg.

2025-03-20T08:56:34Z

links toeg.

Fred: TblAgKleur2 vervangen door TblAgKleur1. 2 sjablonen voor dezelfde functie is overdaad.

2025-03-09T09:56:58Z

TblAgKleur2 vervangen door TblAgKleur1. 2 sjablonen voor dezelfde functie is overdaad.

Fred: dode link

2024-10-27T14:35:35Z

dode link

Fred: nav

2024-02-15T12:54:53Z

nav

Fred: txt

2024-01-31T15:53:31Z

txt

Fred: schaal toegev.

2024-01-31T11:30:52Z

schaal toegev.

Wijzigingen bekijken

Fred: link toeg.

2023-12-10T10:52:40Z

link toeg.

Fred: link herst.

2023-09-30T14:24:11Z

link herst.

Fred: txt

2023-09-07T07:47:04Z

txt

Fred op 27 aug 2023 om 08:39

2023-08-27T08:39:42Z

@@ Regel 3: / Regel 3: @@
 |Volgende= Tijdperken
 |VorigeMenu= Algemene informatie
-|Auteur=
+|Auteur= Naam bij de redactie bekend
 |Update= Fred Eikelboom
 }}
-Voor modeltreinen worden diverse '''schalen''' gebruikt. De meeste schaalverhoudingen hebben een aanduiding in de vorm van een letter, een cijfer of een combinatie daarvan. De grote schalen hebben doorgaans een cijfer, de kleinere een letter. De schaal H0 (wat "Half Nul" betekent) vormt een overgang in dit systeem. Smalspoorvarianten van bepaalde schalen hebben vaak een "e" of een "m" als toevoeging. Hieronder staat een tabel van de meest toegepaste schalen.
+Voor modeltreinen worden diverse '''schalen''' gebruikt. De meeste schaalverhoudingen hebben een aanduiding in de vorm van een letter, een cijfer of een combinatie daarvan. De grote schalen hebben doorgaans een cijfer, de kleinere een letter. De [[Woorden - S#Schaal|schaal]] H0 (wat "Half Nul" betekent) vormt een overgang in dit systeem. Smalspoorvarianten van bepaalde schalen hebben vaak een "e" of een "m" als toevoeging. Hieronder staat een tabel van de meest toegepaste schalen.
 {| class="wikitable" style="text-align:center;"
 !{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} |'''Naam'''|| {{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} width="145" |'''Uitspraak'''||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| '''Schaal''' ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| '''Spoorwijdte''' ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| '''Opmerkingen'''
@@ Regel 14: / Regel 14: @@
 |{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | IIe ||style="background:#D1D1E1;"| Schaal Twee E ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 1:22,5 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 30 mm || style="background:#D1D1E1;"| Veldspoor 600mm, "REGNER Dampf- und Eisenbahntechnik" is een van de belangrijke  fabrikanten voor deze schaal.
 |-
-|{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | I ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Schaal Eén ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} |1:32 || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 45 mm ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Märklin en Hübner zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
+|{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | I ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Schaal Eén ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} |1:32 || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 45 mm ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Hübner (gestopt in 2007) en Märklin zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 0 ||style="background:#D1D1E1;"| Schaal Nul ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 32 mm || style="background:#D1D1E1;"| Vooral toegepast bij zelfbouw.
@@ Regel 50: / Regel 50: @@
 }}
 === Meest voorkomende schaal ===
-De meest voorkomende schaal is schaal H0 (half nul), de verhouding hiervan is 1:87 (1 op 87). Daarnaast kent schaal N (1:160) veel aanhangers. Wisselstroomsystemen zijn uitsluitend in schaal H0 te vinden. Gelijkstroomsystemen komen zowel in schaal H0, als in schaal N voor. Naast de genoemde schalen bestaat nog de oorspronkelijke schaal 0 en de kleine schaal Z. Schaal II, ook wel schaal G of tuinspoor genoemd, is bestand tegen de weersomstandigheden. De fabrikant van dit tuinspoor is LGB.
+De meest voorkomende [[Woorden - S#Schaal|schaal]] is schaal H0 (half nul), de verhouding hiervan is 1:87 (1 op 87). Daarnaast kent schaal N (1:160) veel aanhangers. Wisselstroomsystemen zijn uitsluitend in schaal H0 te vinden. Gelijkstroomsystemen komen zowel in schaal H0, als in schaal N voor. Naast de genoemde schalen bestaat nog de oorspronkelijke schaal 0 en de kleine schaal Z. Schaal II, ook wel schaal G of tuinspoor genoemd, is bestand tegen de weersomstandigheden. De fabrikant van dit tuinspoor is LGB.
 === De grotere schalen ===
-Voor de nog grotere schalen geeft men de spoorwijdte aan in ''inches'' ("Engelse duimen"). We vinden hier 3 &frac12;, 5, 7 &frac14; en nog groter. De maatstaven zijn dan respectievelijk 1:16, 1:11 en 1:8. Deze "grotere" locomotieven kunnen aangedreven worden met verbrandingsmotoren of elektromotoren en ook stoom wordt gebruikt. De stoom wordt gemaakt in een stoomketel, verwarmd door het stoken van [[Woorden - S#Steenkool|steenkool]] of gas. Overigens bestaan ook in schaal II, model-locomotieven aangedreven door stoom. Ze worden onder andere door LGB, Roundhouse, Regner en Märklin geleverd en zijn aanmerkelijk duurder dan de elektrisch aangedreven modellen. De kleinere schalen zijn over het algemeen alleen leverbaar met elektrische aandrijving.
+Voor de nog grotere schalen geeft men de spoorwijdte aan in ''inches'' ("Engelse duimen"). We vinden hier 3 &frac12;, 5, 7 &frac14; en nog groter. De maatstaven zijn dan respectievelijk 1:16, 1:11 en 1:8. Deze "grotere" locomotieven kunnen aangedreven worden met verbrandingsmotoren of elektromotoren en ook stoom wordt gebruikt. De stoom wordt gemaakt in een stoomketel, verwarmd door het stoken van [[Woorden - S#Steenkool|steenkool]] of gas. Overigens bestaan ook in [[Woorden - S#Schaal|schaal]] II, model-locomotieven aangedreven door stoom. Ze worden onder andere door LGB, Roundhouse, Regner en Märklin geleverd en zijn aanmerkelijk duurder dan de elektrisch aangedreven modellen. De kleinere schalen zijn over het algemeen alleen leverbaar met elektrische aandrijving.
 === Te weinig ruimte ===
-Een natuurgetrouwe miniatuurspoorweg op deze schalen is onhaalbaar. Een trein met tien personenrijtuigen is niet ongebruikelijk en kan dan 300 meter lang zijn. In de VS en Canada rijden goederentreinen met meer dan 100 wagons. Bij schaal H0 is voor een personentrein dan minimaal 3,5 meter nodig en het station moet dus minimaal ook die lengte hebben. Voor een kort reistraject, bijvoorbeeld tien kilometer, is al een ruimte van meer dan honderd meter nodig. Wenst men een cirkelvormig spoor om rondjes te kunnen rijden, bijvoorbeeld met een straal van 1000 meter (dat is in werkelijkheid een scherpe boog), dan is er op schaal meer dan 20 meter nodig. Het beste wat we dus kunnen doen, is de werkelijkheid zo goed mogelijk benaderen. Daarvoor zijn concessies onvermijdelijk. De fabrikanten realiseren zich dit ook. Ze maken de rijtuigen wat korter dan ze eigenlijk zouden moeten zijn en bovendien bestaat een modeltrein meestal uit minder rijtuigen dan een echte trein. Bovendien zijn de bochten (bogen) scherper en de wisselhoeken te groot. Dat wordt gedaan om binnen de beperkte ruimte van een woning een modelbaan te kunnen bouwen.
+Een natuurgetrouwe miniatuurspoorweg op deze schalen is onhaalbaar. Een trein met tien personenrijtuigen is niet ongebruikelijk en kan dan 300 meter lang zijn. In de VS en Canada rijden goederentreinen met meer dan 100 wagons. Bij schaal H0 is voor een personentrein dan minimaal 3,5 meter nodig en het station moet dus minimaal ook die lengte hebben. Voor een kort reistraject, bijvoorbeeld tien kilometer, is al een ruimte van meer dan honderd meter nodig. Wenst men een cirkelvormig spoor om rondjes te kunnen rijden, bijvoorbeeld met een straal van 1000 meter (dat is in werkelijkheid een scherpe boog), dan is er op [[Woorden - S#Schaal|schaal]] meer dan 20 meter nodig. Het beste wat we dus kunnen doen, is de werkelijkheid zo goed mogelijk benaderen. Daarvoor zijn concessies onvermijdelijk. De fabrikanten realiseren zich dit ook. Ze maken de rijtuigen wat korter dan ze eigenlijk zouden moeten zijn en bovendien bestaat een modeltrein meestal uit minder rijtuigen dan een echte trein. Bovendien zijn de bochten (bogen) scherper en de wisselhoeken te groot. Dat wordt gedaan om binnen de beperkte ruimte van een woning een modelbaan te kunnen bouwen.
 Een kleinere schaal biedt betrekkelijk weinig verbetering. In een tuin is meer ruimte, maar de kleine schalen zijn voor een tuinspoor niet geschikt.
@@ Regel 102: / Regel 102: @@
 |- valign= "top"
 ! scope= "row" width="70%" |
-| <small>Laatste wijziging: 9 mrt 2025 10:54 (CET)</small>
+| <small>Laatste wijziging: 20 mrt 2025 9:56 (CET)</small>
 |}
 [[Categorie: Alles|S]]
@@ Regel 108: / Regel 108: @@
 [[Categorie: Artikel|Schalen]]
 [[Categorie: Baanbouw|S]]
-[[Categorie: Henny Bouman|S]]
+[[Categorie: Drierail|S]]
 [[Categorie: Materieel|S]]
 [[Categorie: Railsystemen|S]]
 [[Categorie: Spoorwegbouw|S]]

@@ Regel 10: / Regel 10: @@
 !{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} |'''Naam'''|| {{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} width="145" |'''Uitspraak'''||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| '''Schaal''' ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| '''Spoorwijdte''' ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| '''Opmerkingen'''
 |-
-|{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | IIm ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Schaal Twee M ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 1:22,5 ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 45 mm || {{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} |LGB en Piko zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
+|{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | IIm ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Schaal Twee M ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 1:22,5 ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 45 mm || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} |LGB en Piko zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | IIe ||style="background:#D1D1E1;"| Schaal Twee E ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 1:22,5 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 30 mm || style="background:#D1D1E1;"| Veldspoor 600mm, "REGNER Dampf- und Eisenbahntechnik" is een van de belangrijke  fabrikanten voor deze schaal.
 |-
-|{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | I ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Schaal Eén ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} |1:32 || {{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 45 mm ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Märklin en Hübner zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
+|{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | I ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Schaal Eén ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} |1:32 || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 45 mm ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Märklin en Hübner zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 0 ||style="background:#D1D1E1;"| Schaal Nul ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 32 mm || style="background:#D1D1E1;"| Vooral toegepast bij zelfbouw.
 |-
-|{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 0e ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Schaal Nul E ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| 16,5 mm || {{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Smalspoor 750 mm, dezelfde spoorwijdte als schaal H0, Fleischmann (Magic Train).
+|{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 0e ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Schaal Nul E ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 16,5 mm || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| Smalspoor 750 mm, dezelfde spoorwijdte als schaal H0, Fleischmann (Magic Train).
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 0m ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal Nul M ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 22 mm || {{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Smalspoor 1000 mm. Geleverd o.a. door Bemo. <small>(aanvulling door: Maarten van de Burgt).</small>
+|{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 0m ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Schaal Nul M ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 22 mm || {{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Smalspoor 1000 mm. Geleverd o.a. door Bemo.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 00 ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal Nul Nul ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 1:76 ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 16,5 mm ||style="background:#E4E1E1;"| In Engeland veel voorkomende schaal, Hornby.
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | S ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal S || {{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} |1:64 || {{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 22,2 mm ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Is voornamelijk in gebruik in de Verenigde Staten.
+|{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | S ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Schaal S || {{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} |1:64 || {{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 22,2 mm ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Is voornamelijk in gebruik in de Verenigde Staten.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | Sm ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal Sm ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} |1:64 || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 16,5 mm ||style="background:#E4E1E1;"| Dit is schaal S, maar dan met een spoorwijdte van 16,5 mm, de "m" staat voor meterspoor, dus smalspoor met een spoorwijdte van 1 meter. <small>(aanvulling door: Huub van Ginhoven).</small>
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | H0 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal Half Nul ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} |1:87 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 16,5 mm ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| De meest voorkomende schaal.
+|{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | H0 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Schaal Half Nul ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} |1:87 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 16,5 mm ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| De meest voorkomende schaal.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | H0m ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal Half Nul M ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 1:87 || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 12 mm ||style="background:#E4E1E1;"| Smalspoor 1000 mm, meterspoor, zelfde spoorwijdte als schaal TT.
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | H0e ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal Half Nul E ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 1:87 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 9 mm ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Smalspoor 750 mm, zelfde spoorwijdte als schaal N.
+|{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | H0e ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Schaal Half Nul E ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 1:87 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 9 mm ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Smalspoor 750 mm, zelfde spoorwijdte als schaal N.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | TT ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal TT of Table Top || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 1:120 || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 12 mm ||style="background:#E4E1E1;"| Vooral in de voormalige Duitse Democratische Republiek(DDR) populair.
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | N ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal N ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} |1:160 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 9 mm ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Na schaal H0, de populairste schaal.
+|{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | N ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Schaal N ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} |1:160 ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 9 mm ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Na schaal H0, de populairste schaal.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | Nm ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal Nm ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} |1:160 ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 6,5 mm ||style="background:#E4E1E1;"| Smalspoor.
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | Z ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal Z ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 1:220 || {{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 6,5 mm ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| De op één na kleinste schaal, door Märklin gedomineerd.
+|{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | Z ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| Schaal Z ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}} | 1:220 || {{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| 6,5 mm ||{{TblAgKleur1|#D1D1E1;}}| De op één na kleinste schaal, door Märklin gedomineerd.
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | T ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal T of ''Three'' || {{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 1:450 ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 3 mm ||style="background:#E4E1E1;"| De kleinste schaal, in Japan geïntroduceerd. In Europa ook wel schaal HZ genoemd.
@@ Regel 102: / Regel 102: @@
 |- valign= "top"
 ! scope= "row" width="70%" |
-| <small>Laatste wijziging: 27 okt 2024 15:36</small>
+| <small>Laatste wijziging: 9 mrt 2025 10:54 (CET)</small>
 |}
 [[Categorie: Alles|S]]

@@ Regel 92: / Regel 92: @@
 |Link= Raillassen en overgangsrails
 |Linknaam= Raillassen en overgangsrails
 }}
 {{Linkssectie einde
@@ Regel 109: / Regel 102: @@
 |- valign= "top"
 ! scope= "row" width="70%" |
-| <small>Laatste wijziging: 31 jan 2024 12:30</small>
+| <small>Laatste wijziging: 27 okt 2024 15:36</small>
 |}
 [[Categorie: Alles|S]]

@@ Regel 1: / Regel 1: @@
 {{Koptekst
-|Vorige= Grote en kleine treinen
+|Vorige= Soorten spoorwegen
 |Volgende= Tijdperken
 |VorigeMenu= Algemene informatie
@@ Regel 103: / Regel 103: @@
 }}
 {{Voettekst
-|Vorige= Grote en kleine treinen
+|Vorige= Soorten spoorwegen
 |Volgende= Tijdperken
 |VorigeMenu= Algemene informatie

@@ Regel 20: / Regel 20: @@
 |{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 0e ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Schaal Nul E ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| 16,5 mm || {{TblAgKleur2|#E4E1E1;}}| Smalspoor 750 mm, dezelfde spoorwijdte als schaal H0, Fleischmann (Magic Train).
 |-
-|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 0m ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal Nul M ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 22 mm || {{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Smalspoor 1000 mm. Geleverd o.a. door Bemo.
+|{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 0m ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Schaal Nul M ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}} | 1:45 ||{{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| 22 mm || {{TblAgKleur2|#D1D1E1;}}| Smalspoor 1000 mm. Geleverd o.a. door Bemo. <small>(aanvulling door: Maarten van de Burgt).</small>
 |-
 |{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}} | 00 ||style="background:#E4E1E1;"| Schaal Nul Nul ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 1:76 ||{{TblAgKleur1|#E4E1E1;}}| 16,5 mm ||style="background:#E4E1E1;"| In Engeland veel voorkomende schaal, Hornby.

@@ Regel 55: / Regel 55: @@
 Een kleinere schaal biedt betrekkelijk weinig verbetering. In een tuin is meer ruimte, maar de kleine schalen zijn voor een tuinspoor niet geschikt.
-Zie voor informatie over Angelsaksische schalen het artikel [["Amerikaanse maten en normen"]].
+Zie voor informatie over Angelsaksische schalen het artikel [[Amerikaanse maten en normen]].
 === Rekenhulp ===
 Bijzonder handig is de rekenhulp van Henny Bouman. Hiermee zijn eenvoudig de maten van objecten in de werkelijkheid om te rekenen naar de schalen H0 en N of vice-versa. Zie hieronder bij Downloads.

@@ Regel 6: / Regel 6: @@
 |Update= Fred Eikelboom
 }}
-Voor modeltreinen worden diverse '''schalen''' gebruikt. De meeste schaalverhoudingen hebben een aanduiding in de vorm van een letter, een cijfer of een combinatie daarvan. De grote schalen hebben doorgaans een cijfer, de kleinere een letter. De schaal H0 (wat 'Half Nul' betekent) vormt een overgang in dit systeem. Smalspoorvarianten van bepaalde schalen hebben vaak een 'e' of een 'm' als toevoeging. Hieronder staat een tabel van de meest toegepaste schalen.
+Voor modeltreinen worden diverse '''schalen''' gebruikt. De meeste schaalverhoudingen hebben een aanduiding in de vorm van een letter, een cijfer of een combinatie daarvan. De grote schalen hebben doorgaans een cijfer, de kleinere een letter. De schaal H0 (wat "Half Nul" betekent) vormt een overgang in dit systeem. Smalspoorvarianten van bepaalde schalen hebben vaak een "e" of een "m" als toevoeging. Hieronder staat een tabel van de meest toegepaste schalen.
 {| class="wikitable" "style="text-align:left;"
 !style="text-align:center; background:#E8E8E8;" |'''Naam'''|| style="background:#E8E8E8;" width="140" |'''Uitspraak'''||style="background:#E8E8E8;"| '''Schaal''' ||style="background:#E8E8E8;"| '''Spoorwijdte''' ||style="background:#E8E8E8;"| '''Opmerkingen'''
@@ Regel 13: / Regel 12: @@
 |style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | IIm ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal Twee M ||style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | 1:22,5 ||style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 45 mm || style="background:#E5E4E2;"| LGB en Piko zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
 |-
-|style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | IIe ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal Twee E ||style="text-align:center; background:#E8E8E8;"| 1:22,5 ||style="text-align:right; background:#E8E8E8;" | 30 mm || style="background:#E8E8E8;"| Veldspoor 600mm, 'REGNER Dampf- und Eisenbahntechnik' is een van de belangrijke  fabrikanten voor deze schaal.
+|style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | IIe ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal Twee E ||style="text-align:center; background:#E8E8E8;"| 1:22,5 ||style="text-align:right; background:#E8E8E8;" | 30 mm || style="background:#E8E8E8;"| Veldspoor 600mm, "REGNER Dampf- und Eisenbahntechnik" is een van de belangrijke  fabrikanten voor deze schaal.
 |-
-|style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | I ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal E&eacute;n ||style="text-align:center; background:#E5E4E2;" |1:32 || style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 45 mm ||style="background:#E5E4E2;"| M&auml;rklin en H&uuml;bner zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
+|style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | I ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal Eén ||style="text-align:center; background:#E5E4E2;" |1:32 || style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 45 mm ||style="background:#E5E4E2;"| Märklin en Hübner zijn belangrijke fabrikanten voor deze schaal.
 |-
 |style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | 0 ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal Nul ||style="text-align:center; background:#E8E8E8;"| 1:45 ||style="text-align:right; background:#E8E8E8;"| 32 mm || style="background:#E8E8E8;"| Vooral toegepast bij zelfbouw.
@@ Regel 25: / Regel 24: @@
 |style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | S ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal S || style="text-align:center; background:#E5E4E2;" |1:64 || style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 22,2 mm ||style="background:#E5E4E2;"| Is voornamelijk in gebruik in de Verenigde Staten.
 |-
-|style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | Sm ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal Sm ||style="text-align:center; background:#E8E8E8;" |1:64 || style="text-align:right; background:#E8E8E8;"| 16,5 mm ||style="background:#E8E8E8;"| Dit is schaal S, maar dan met een spoorwijdte van 16,5 mm, de 'm' staat voor meterspoor, dus smalspoor met een spoorwijdte van 1 meter. <small>(aanvulling door: Huub van Ginhoven).</small>
+|style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | Sm ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal Sm ||style="text-align:center; background:#E8E8E8;" |1:64 || style="text-align:right; background:#E8E8E8;"| 16,5 mm ||style="background:#E8E8E8;"| Dit is schaal S, maar dan met een spoorwijdte van 16,5 mm, de "m" staat voor meterspoor, dus smalspoor met een spoorwijdte van 1 meter. <small>(aanvulling door: Huub van Ginhoven).</small>
 |-
 |style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | H0 ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal Half Nul ||style="text-align:center; background:#E5E4E2;" |1:87 ||style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 16,5 mm ||style="background:#E5E4E2;"| De meest voorkomende schaal.
@@ Regel 39: / Regel 38: @@
 |style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | Nm ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal Nm ||style="text-align:center; background:#E8E8E8;" |1:160 ||style="text-align:right; background:#E8E8E8;"| 6,5 mm ||style="background:#E8E8E8;"| Smalspoor.
 |-
-|style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | Z ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal Z ||style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | 1:220 || style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 6,5 mm ||style="background:#E5E4E2;"| De op &eacute;&eacute;n na kleinste schaal, door M&auml;rklin gedomineerd.
+|style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | Z ||style="background:#E5E4E2;"| Schaal Z ||style="text-align:center; background:#E5E4E2;" | 1:220 || style="text-align:right; background:#E5E4E2;"| 6,5 mm ||style="background:#E5E4E2;"| De op één na kleinste schaal, door Märklin gedomineerd.
 |-
-|style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | T ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal T of ''Three'' || style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | 1:450 ||style="text-align:right; background:#E8E8E8;"| 3 mm ||style="background:#E8E8E8;"| De kleinste schaal, in Japan ge&iuml;ntroduceerd. In Europa ook wel schaal HZ genoemd.
+|style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | T ||style="background:#E8E8E8;"| Schaal T of ''Three'' || style="text-align:center; background:#E8E8E8;" | 1:450 ||style="text-align:right; background:#E8E8E8;"| 3 mm ||style="background:#E8E8E8;"| De kleinste schaal, in Japan geïntroduceerd. In Europa ook wel schaal HZ genoemd.
 |}
 {{Tabelonderschrift
@@ Regel 47: / Regel 46: @@
 |Maker= Redactie
 }}
 === Meest voorkomende schaal ===
 De meest voorkomende schaal is schaal H0 (half nul), de verhouding hiervan is 1:87 (1 op 87). Daarnaast kent schaal N (1:160) veel aanhangers. Wisselstroomsystemen zijn uitsluitend in schaal H0 te vinden. Gelijkstroomsystemen komen zowel in schaal H0, als in schaal N voor. Naast de genoemde schalen bestaat nog de oorspronkelijke schaal 0 en de kleine schaal Z. Schaal II, ook wel schaal G of tuinspoor genoemd, is bestand tegen de weersomstandigheden. De fabrikant van dit tuinspoor is LGB.
 === De grotere schalen ===
-Voor de nog grotere schalen geeft men de spoorwijdte aan in ''inches'' ('Engelse duimen'). We vinden hier 3 &frac12;, 5, 7 &frac14; en nog groter. De maatstaven zijn dan respectievelijk 1:16, 1:11 en 1:8. Deze 'grotere' locomotieven kunnen aangedreven worden met verbrandingsmotoren of elektromotoren en ook stoom wordt gebruikt. De stoom wordt gemaakt in een stoomketel, verwarmd door het stoken van [[Woorden - S#Steenkool|steenkool]] of gas. Overigens bestaan ook in schaal II, model-locomotieven aangedreven door stoom. Ze worden onder andere door LGB, Roundhouse, Regner en Märklin geleverd en zijn aanmerkelijk duurder dan de elektrisch aangedreven modellen. De kleinere schalen zijn over het algemeen alleen leverbaar met elektrische aandrijving.
+Voor de nog grotere schalen geeft men de spoorwijdte aan in ''inches'' ("Engelse duimen"). We vinden hier 3 &frac12;, 5, 7 &frac14; en nog groter. De maatstaven zijn dan respectievelijk 1:16, 1:11 en 1:8. Deze "grotere" locomotieven kunnen aangedreven worden met verbrandingsmotoren of elektromotoren en ook stoom wordt gebruikt. De stoom wordt gemaakt in een stoomketel, verwarmd door het stoken van [[Woorden - S#Steenkool|steenkool]] of gas. Overigens bestaan ook in schaal II, model-locomotieven aangedreven door stoom. Ze worden onder andere door LGB, Roundhouse, Regner en Märklin geleverd en zijn aanmerkelijk duurder dan de elektrisch aangedreven modellen. De kleinere schalen zijn over het algemeen alleen leverbaar met elektrische aandrijving.
 === Te weinig ruimte ===
-Een natuurgetrouwe miniatuurspoorweg op deze schalen is onhaalbaar. Een trein met tien personenrijtuigen is niet ongebruikelijk en kan dan 300 meter lang zijn. In de VS en Canada rijden goederentreinen met meer dan 100 wagons. Bij schaal H0 is voor een personentrein dan minimaal 3,5 meter nodig en het station moet dus minimaal ook die lengte hebben. Voor een kort reistraject, bijvoorbeeld tien kilometer, is al een ruimte van meer dan honderd meter nodig. Wenst men een cirkelvormig spoor om rondjes te kunnen rijden, bijvoorbeeld met een straal van 1000 meter (dat is in werkelijkheid een scherpe boog), dan is er op schaal meer dan 20 meter nodig. Het beste wat we dus kunnen doen, is de werkelijkheid zo goed mogelijk benaderen. Daarvoor zijn concessies onvermijdelijk. De fabrikanten realiseren zich dit ook. Ze maken de rijtuigen wat korter dan ze eigenlijk zouden moeten zijn en bovendien bestaat een modeltrein meestal uit minder rijtuigen dan een echte trein. Bovendien zijn de bochten scherper en de wisselhoeken te groot. Dat wordt gedaan om binnen de beperkte ruimte van een woning een modelbaan te kunnen bouwen.
+Een natuurgetrouwe miniatuurspoorweg op deze schalen is onhaalbaar. Een trein met tien personenrijtuigen is niet ongebruikelijk en kan dan 300 meter lang zijn. In de VS en Canada rijden goederentreinen met meer dan 100 wagons. Bij schaal H0 is voor een personentrein dan minimaal 3,5 meter nodig en het station moet dus minimaal ook die lengte hebben. Voor een kort reistraject, bijvoorbeeld tien kilometer, is al een ruimte van meer dan honderd meter nodig. Wenst men een cirkelvormig spoor om rondjes te kunnen rijden, bijvoorbeeld met een straal van 1000 meter (dat is in werkelijkheid een scherpe boog), dan is er op schaal meer dan 20 meter nodig. Het beste wat we dus kunnen doen, is de werkelijkheid zo goed mogelijk benaderen. Daarvoor zijn concessies onvermijdelijk. De fabrikanten realiseren zich dit ook. Ze maken de rijtuigen wat korter dan ze eigenlijk zouden moeten zijn en bovendien bestaat een modeltrein meestal uit minder rijtuigen dan een echte trein. Bovendien zijn de bochten (bogen) scherper en de wisselhoeken te groot. Dat wordt gedaan om binnen de beperkte ruimte van een woning een modelbaan te kunnen bouwen.
 Een kleinere schaal biedt betrekkelijk weinig verbetering. In een tuin is meer ruimte, maar de kleine schalen zijn voor een tuinspoor niet geschikt.
-Zie voor informatie over Angelsaksische schalen artikel 'Amerikaanse maten en normen' hieronder.
+Zie voor informatie over Angelsaksische schalen het artikel [["Amerikaanse maten en normen"]].
 === Rekenhulp ===
 Bijzonder handig is de rekenhulp van Henny Bouman. Hiermee zijn eenvoudig de maten van objecten in de werkelijkheid om te rekenen naar de schalen H0 en N of vice-versa. Zie hieronder bij Downloads.
 {{Download
 |Tekst= XLS-bestand
@@ Regel 71: / Regel 65: @@
 |TekstErNaast= Nee
 }}
 {{Gerelateerde termen
 |Termen= Marklin, Märklin
 }}
 {{Linkssectie begin
 |Box= AlleenInfo
@@ Regel 100: / Regel 92: @@
 {{Linkssectie einde
 }}
 {{Voettekst
 |Vorige= Grote en kleine treinen
@@ Regel 107: / Regel 98: @@
 }}{| width= "100%"
 |- valign= "top"
-! scope= "row" width="77%" |
+! scope= "row" width="70%" |
-| <small>Laatste wijziging: 3 apr 2023 16:12</small>
+| <small>Laatste wijziging: 7 sep 2023 9:45</small>
 |}
 [[Categorie: Alles|S]]
 [[Categorie: Algemeen|S]]
 [[Categorie: Artikel|Schalen]]
 [[Categorie: Henny Bouman|S]]
 [[Categorie: Materieel|S]]
 [[Categorie: Railsystemen|S]]
 [[Categorie: Spoorwegbouw|S]]